Opleidingsdifferentiatie veroorzaakt nieuwe standenmaatschappij
De kansen van hoogopgeleiden worden verder vergroot wanneer zij een relatie hebben met andere hoogopgeleiden. Aan de andere kant van het opleidingsspectrum worden de mogelijkheden ondertussen beperkter. Hoogopgeleide koppels vormen een nieuwe elite. Doordat hun toch al ruime mogelijkheden in de samenleving zo nog verder vergroot worden, ontstaat in Nederland een nieuwe standenmaatschappij. Waar eerder sociale afkomst of geloof de plaats in de maatschappij bepaalden, is dat nu het opleidingsniveau.
Sociologen concluderen dat Nederlanders nu veel vaker trouwen met iemand met hetzelfde opleidingsniveau dan 20 jaar geleden. Vooral hoogopgeleiden vormen daarin een erg gesloten groep. Hoogopgeleiden komen vaak vooral andere hoogopgeleiden tegen. Zij hebben zij vaak dezelfde interesses en voorkeuren en communiceren en denken op dezelfde manier. Opleidingshomogamie wordt ook wel gezien als een vorm van cultuurhomogamie.